Yapay zekâ araçları, tüketicilerin market alışverişinde zincirleri keşfetme, fiyat ve ürün seçeneklerini karşılaştırma ve alışveriş kanallarını değerlendirme süreçlerinde giderek daha fazla rol oynuyor. Perakende.ai ve Herm.io tarafından hazırlanan Süpermarket & Market Zincirleri Yapay Zekâ Görünürlük Endeksi’nde Migros, 78,67 puanla ilk sırada yer aldı. BİM 72,48 puanla ikinci, A101 ise 65,43 puanla üçüncü oldu.
Bi’Sektör olarak araştırmanın sonuçlarını, süpermarket ve market zincirleri sektöründe yapay zekâ destekli marka görünürlüğünün nasıl şekillendiği açısından ele aldık.
Migros İlk Sırada, BİM ve A101 Takipte
Endeksin ilk beş sırasında Migros, BİM, A101, CarrefourSA ve ŞOK bulunuyor. Migros 78,67 puanla liderliği elde ederken, BİM 72,48 puanla ikinci, A101 65,43 puanla üçüncü sırada yer aldı. CarrefourSA 61,84 puanla dördüncü, ŞOK ise 61,14 puanla beşinci oldu.
İlk beş markanın tamamının Türk markası olması, araştırmanın öne çıkan sonuçlarından biri oldu. FİLE 32,33 puanla altıncı, Macrocenter 32,10 puanla yedinci sırada konumlandı. Almanya merkezli Metro 18,19 puanla sekizinci sırada yer alırken Tarım Kredi 10,62 puanla dokuzuncu oldu.
Listenin devamında Getir, Yemeksepeti Market, Onur Market, Mopaş, Hakmar ve Happy Center bulunuyor. Toplam 15 markanın yer aldığı resmî sıralama, ulusal market zincirlerinin yanı sıra çevrim içi market hizmetlerinin de yapay zekâ yanıtlarında görünürlük kazandığını gösteriyor.
Görünürlük Yalnızca Marka Bilinirliğiyle Sınırlı Değil
Endeks sonuçları, markaların yapay zekâ yanıtlarında ne sıklıkla yer aldıklarının yanı sıra hangi konumda önerildiklerini ve farklı sorulara ne ölçüde yayıldıklarını da dikkate alıyor. Bu nedenle yüksek bahsedilme oranı tek başına yüksek endeks puanı anlamına gelmiyor.
Migros’un 78,67 puanla ilk sırada yer alması, bahsedilme, konum ve kapsam bileşenlerindeki güçlü performansının toplam endekse yansımasını gösteriyor. BİM ve A101’in de üst sıralarda bulunması, indirim marketi modelinin yanı sıra geniş mağaza ağına sahip perakendecilerin yapay zekâ yanıtlarındaki görünürlüğünü ortaya koyuyor.
CarrefourSA ve ŞOK’un ilk beşte yer alması da farklı market formatlarının aynı kategori içinde öne çıktığını gösteriyor. FİLE ve Macrocenter’ın birbirine yakın puanlarla altıncı ve yedinci sırada bulunması ise farklı mağaza konumlandırmalarına sahip markaların da yapay zekâ yanıtlarında karşılık bulduğunu ortaya koyuyor.
Endeks Nasıl Hesaplanıyor?

Perakende.ai Süpermarket & Market Zincirleri Yapay Zekâ Görünürlük Endeksi, üç temel bileşenden oluşuyor: bahsedilme yüzde 45, konum yüzde 30 ve kapsam yüzde 25 ağırlığa sahip. Her yanıtta kategori kapsamına giren markalar arasından ilk 10’a girenler hesaplamaya dahil ediliyor.
Araştırma kapsamında 21 soru, üç yapay zekâ modeline üçer kez yöneltilerek toplam 189 geçerli yanıt elde edildi. Resmî sıralamada 15 marka yer aldı. Bir markanın sıralamaya girebilmesi için bahsedilme değerinin en az yüzde 5 olması, en az iki farklı yapay zekâ modelinin yanıtlarında ve en az iki ayrı soruda yer alması gerekiyor.
Araştırmanın kapsamına süpermarket, indirim marketi, hipermarket ve küçük formatlı market zincirleri ile çevrim içi market perakendecileri dahil ediliyor. Pazaryerlerinin market servisleri de değerlendirmeye alınırken genel pazaryerleri, gıda ve bebek ürünü markaları ile ev eşyası perakendecileri kapsam dışında tutuluyor.
Endeks puanları, yalnızca bu kategorideki sorulara verilen yanıtlar üzerinden hesaplanıyor. Dolayısıyla farklı kategorilerdeki puanlarla doğrudan karşılaştırma yapılmamalı. Ayrıca sonuçlar yapay zekâ yanıtlarındaki görünürlüğü ölçüyor; satış performansı, pazar payı, mağaza trafiği veya müşteri memnuniyeti hakkında doğrudan bir gösterge sunmuyor.
Market perakendeciliğinde rekabet; fiyat, ürün çeşitliliği, mağaza erişilebilirliği ve alışveriş kolaylığının yanı sıra tüketicinin alışveriş öncesinde bilgiye hangi kanallardan ulaştığı üzerinden de şekilleniyor. Yapay zekâ destekli keşif kanallarının gelişmesi, market zincirleri açısından mağaza, ürün, kampanya ve hizmet bilgilerinin dijital ortamda güncel ve erişilebilir tutulmasını daha önemli hale getiriyor.
Market zincirleri için yeni rekabet alanı, yalnızca tüketicinin alışveriş yaptığı noktada tercih edilmek değil; alışveriş kararından önce başvurduğu yapay zekâ yanıtlarında da güçlü ve doğru biçimde görünür olmak.
