Ukrayna ve Rusya arasında haftalardır süren gerginlik krize dönüştü ve savaş resmen başladı. Savaşla birlikte Rusya ve Amerika arasındaki güç kavgası da dünya gündeminin odağıne yerleşti. BAREM’in küresel ortağı Gallup International Association (GIA) ile birlikte gerçekleştirdiği araştırmaya göre, dünyada dört süper güç var ve bunlardan Rusya ve Çin’in uyguladığı politikaların dünyanın istikrarını bozduğu algısı hakim. Rusya’nın imajını en negatif bulan ülke Ukrayna. ABD’yi en olumsuz algılayan ülkelerin arasında elbette Rusya var.
Savaş Ukrayna ve Rusya arasında yaşanıyor olsa da dünyanın gündemi yine iki süper güçün, Amerika ve Rusya’nın kavgası oldu. GIA’nın geçtiğimiz yılın son aylarında 44 ülkede gerçekleştirdiği “küresel güçler araştırması”, Rusya Amerika arasındaki gerginliği ve Ukrayna’nın Rusya’ya olan tepkisini rakamlarla kanıtlıyor. Dünya nüfusunun üçte ikisini temsil eden araştırmaya göre; ABD’nin algısın başkanın değişmesi ve Afganistan’dan çekilme kararı nedeniyle olumluya yaklaşsa da Rusya ve Çin’in uyguladığı uluslararası politikaların dünya istikrarını önemli ölçüde bozduğu algısı hakim.
Ukrayna’nın Rusya algısı her şeyi açıklıyor
Rusya’nın imajı, her ne kadar bir kaç yıl önce daha negatif görülse de, her zaman olumsuz algının hakim olduğu okunuyor. 44 ülkede 41 bine yakın kişiyle görüşülen araştırmaya göre ankete katılanların yarıya yakını Rusya’nın global siyasette istikrar bozucu, üçte biri ise dengeleyici bir etkisi olduğunu düşünüyor. Böylelikle Rusya’nın net global skoru eksi 17 olarak ortaya çıkıyor. Rusya’nın uluslararası politikalarını en fazla istikrar bozucu gören ülkeler; ABD, Avustralya, Avrupa, AB (özellikle batı bölümü) ve Ortadoğu. Amerikalıların yalnızca %11’i Rusların dünyada istikrar sağlayıcı rol oynadığını söylüyor. Diğer yandan Hindistan, Rusya’nın uluslararası politikalarını, Rusya’nın kendisinden daha fazla istikrar sağlayıcı buluyor. Rusya’nın politikaları Afrika’da da olumlu olarak değerlendiriliyor. Arnavutluk (%86), Vietnam (%76), Sırbistan (%64), Kazakistan (%62) ve Hindistan’da (%57) Rusya’nın uluslararası siyasetinin istikrarı sağladığı düşünülüyor. En negatif cevaplar ise başta Ukrayna (%74) olmak üzere, Avusturya (%70), Almanya, Kosova, Polonya (%69), Çek Cumhuriyeti ve İsviçre’de (%68) kaydedildi.
ABD’nin dünyada istikrar sağladığı algısının en düşük olduğu ülke Rusya
Araştırmaya göre, ABD’nin en olumsuz algılandığı yerlerin başında Rusya, Ortadoğu ve Batı Asya geliyor. Buna karşın, Hindistan ve Afrika’da halkın çoğunluğu ABD’nin uluslararası politikalarında denge sağlayıcı bir etki buluyor. ABD’nin dünya için denge sağlayıcı olduğu fikrine en yakın ülkeler ise; Vietnam (%76), Arnavutluk (%72), Nijerya (%72), Filipinler (%71), Kenya (%70), Kosova (%70) ve Tayland (%64). ABD’nin, dünyanın istikrarını bozduğu fikrine en çok katılım Afganistan (%72) halkından geliyor. ABD’nin uluslararası politikalarının dünyanın dengesini bozduğundan emin olan diğer ülkeler sırasıyla; Sırbistan (%71), Irak (%70), Filistin (%68) ve Pakistan (%63). ABD’nin Başkan değişimi ve Afganistan’dan tüm askeri gücünü çekme kararı, dünyanın ABD’ye olan düşüncesini bir yılda yüzde 17 oranında iyileştirdi ise de Afganlar arasında ABD’nin istikrarı bozduğu algısı geçen yıla göre 16 puan arttı.
Dünya kamuoyu en fazla AB’ye pozitif olsa da etkileme kapasitesi aynı değil
AB’nin uluslararası politikaları, tüm dünyada hala istikrar sağlayıcı olarak algılanıyor. Birlik, ölçeğin pozitif tarafında olan tek süper güç olmaya devam ediyor. AB’nin uluslararası ilişkilerdeki rolüne yönelik bu olumlu değerlendirme, bazı farklılıklar gözlemlenmiş olsa da, önceki GIA yıllık anketleriyle oldukça tutarlı. Ancak AB’nin dünyayı önemli ölçüde etkileme kapasitesi o kadar da kesin değil. Rusya ve Orta Doğu’da ise tutumlar küresel tablodan oldukça farklı. Orada AB’yi eleştiren çok sayıda insan kayıtlı. AB politikalarını en istikrarlı olarak değerlerdiren ülkeler Arnavutluk (%82), Vietnam (%78), Kolombiya (%62), Malezya (%60) ve Almanya (%59). “İstikrarı bozan” yanıtlarıdan en büyük payı alanlar; Filistin (%57), Sırbistan (%51), Afganistan, Irak (her ikisi de %48), Rusya (%45), Hong Kong ve Pakistan’da (her ikisi de %44) olarak ortaya çıkıyor.