Yaklaşan bir durgunluk korkusu, küresel hızlı market teslimatı şirketlerini büyümeyi frenlemeye zorluyor.
Bu hafta, küresel en büyük hızlı market uygulamalarından ikisi olan Getir ve Gorillas, yüzlerce çalışanı işten çıkarma kararlarını açıkladı. Başka bir firma olan Zapp, İngiltere ekibinde işten çıkarmaları önerdiğini belirtti.
Getir geçtiğimiz günlerde, küresel çalışan sayısını %14 azaltmayı planladığını açıklamıştı. Linkedin’e göre Türk şirketi dünya çapında 6.000′den fazla kişiyi istihdam ediyor.
Getir, e-postayla gönderilen bir açıklamada, “Bugün ekibimizle küresel organizasyonumuzun boyutunu küçültme konusundaki üzücü ve zor kararı paylaştık. Pazarlama yatırımları, promosyonlar ve genişleme harcamalarını da azaltacağız.” dedi.
Gorillas Salı günü, uzun vadede kârlılığa ulaşma ihtiyacını gerekçe göstererek yaklaşık 300 çalışanını işten çıkarma kararı verdiklerini açıkladı.
Berlin merkezli şirket, odağını ABD, İngiltere ve Almanya gibi daha karlı pazarlara kaydırırken; İtalya, İspanya, Danimarka ve Belçika’dan da olası bir çıkışı değerlendiriyor.
Hızlı market teslimatı şirketleri işten çıkarmaları neden gerçekleştiriyor?
Getir Mart ayında 12 Milyar Dolarlık bir değerleme elde ederken, Gorillas en son 3 Milyar Dolar değerindeydi. Her iki firma da ABD’de genişlemek için önemli miktarda nakit harcadı.
Londra merkezli hızlı market teslimatı girişimi Zapp ise, çalışanlarının %10′una varan oranda işten çıkarma gerçekleştirmeyi düşündüklerini açıkladı. Firmanın İngiltere’deki çalışanlarıyla istişare devam ettiği için henüz nihai bir karar verilmedi.
Getir ve Gorillas gibi şirketler, koronavirüs pandemisi sırasında sismik bir büyüme yaşadı. “Karanlık mağazalar” olarak bilinen küçük depolardan çalışan bu tür hizmetler, ürünleri alışveriş yapanların kapılarına kısa bir sürede teslim etmeyi vaat ediyor.
Ülkemizde de farklı markalar benzer şekilde faaliyet gösteriyorlar bildiğiniz üzere. Özellikle Getir’in ülkemizde farklı kanallarda da büyümesi ve SuperApp olma yolunda ilerlemesi sektörde uzun süredir izleniyor.
Hızlı market alışverişi teslimat hizmetleri, yeni kullanıcıları cezbetmek için cömert indirimler sunmaya güvenirken, dünya genelinde Covid kısıtlamalarının büyük ölçüde ortadan kalkması ve fiyatların artmasıyla birlikte alan için gelecek belirsiz hale geliyor.
Diğer örneklerden biri ise, Mart ayında Gopuff yeniden yapılanma planının bir parçası olarak küresel işgücünün yaklaşık %3′ünü azaltacağını söylemişti.
Bir e-ticaret danışmanı olan Brittain Ladd, CNBC’ye verdiği demeçte, “Hızlı market teslimat şirketleri, artırdıkları sermaye miktarına göre yaşıyor ve ölüyor” dedi. Tabii bu oldukça keskin bir yorum.
Getir’in Birleşik Krallık’taki start-up Weezy’yi satın alması, Alman Delivery Hero’nun İspanyol gıda dağıtım firması Glovo’nun çoğunluk hissesini alması ve DoorDash’in Finlandiyalı Wolt’u satın almasıyla birlikte, isteğe bağlı gıda ve market hızlı dağıtım platformları geçtiğimiz yıl önemli ölçüde konsolidasyondan geçti.
Dünya genelinde küresel hızlı market teslimatı sektörünün yaşadığı bu gelişmeler, sektörün hızlı yükselişi şeklinde yavaşlayabileceği görüşünü beraberinde getiriyor.