Çin’in imalattaki hakimiyeti onu dünyanın fabrikası haline getirdi. Buna müteakip ekonomik büyüme, sürekli genişleyen bir orta sınıfı zenginleştirdi ve ülkenin perakende sektörü, artan bir tüketim iştahı sağlamak için dönüşüme hızla adapte oldu.
İnsanların paralarını harcama biçimlerinde en son teknolojiyle desteklenen bu gelişmelerden bazıları gelecekte size yakın bir perspektifte görünecek. Aslında bu yılın başında The Economist, tüm perakendecilerin Çin’e bakması gerektiğini önerdi ve perakendecilerin bazıları zaten bunu yapıyor.
Peki Çin’in “perakende devrimi” dünyanın geri kalanına ne getirecek? İşte küresel tüketicilerin dikkat etmesi gereken beş kavram.
1-Yaşam Tarzı Ticareti
Harcanabilir gelirlerdeki artışlar; dışarıda yemek yiyen, eğlence arayan ve seyahat eden Çinlilerin sayısında hızlı bir artışa yol açtı. Geleneksel e-ticaret işletmeleri genel malları sattı ancak yeni bir yaşam tarzı sunmadı.
İşte burada dijital ‘süper platformlar’ devreye girdi. Örneğin, 600 milyondan fazla kullanıcısı olan ve 100 milyar ABD Doları değerindeki Meituan, neredeyse her tür yaşam tarzı hizmeti ve eğlencesini sağlıyor. Restoran incelemeleri, paket servis teslimatları, seyahat rezervasyonları, sinema biletleri, bisiklet kiralama ve daha fazlası şirketin hizmetleri arasında yer alıyor.
Başka yerlerdeki tüketiciler, Grab’ın (Singapur merkezli bir teslimat-teknoloji şirketi) Güneydoğu Asya’da finansal hizmetlere geçerek yaptığı teslimat ve araç çağırma hizmeti gibi, her yerde hazır bulunan ‘süper uygulamaların’ yaşamın her alanına nüfuz etmesini beklemeye hazır olmalı.
2-Çevrimiçi ve Çevrimdışı Birleştirme
Çevrimiçi ve çevrimdışı tüketimin entegrasyonu, alışveriş yapanların çoğunun zaten aşina olduğu bir olgu. Bu olguyu dünya genellikle Amazon sayesinde tanıdı ancak Çin’de Taobao, JD ve Meituan gibi dijital platformlar Amazon’dan çok daha fazlasını sunuyor. Çinli dev şirketler, pirinçten telefonlara, telefonlardan villalara hatta uzay yolculuğuna kadar her şeyi satıyorlar.
Yüksek lojistik maliyetleri, düşük fiyat noktaları ve kolay bozulan ürünler nedeniyle bu firmaların internet üzerinden hızlı bir şekilde satması en zor olan ürünler, deniz ürünleri ve taze ürünler olmuştur. Bu sebeple bazı firmalar, taze yiyecekleri bir saatten daha kısa sürede teslim etmek için kendi depolarını kullanıyor (bu fikir başka yerlerde çoktan popüler hale geldi). Online market alışverişi birçok ülkede rutin hale geldi ancak gelecekte her türlü satın alma işleminin daha hızlı ve daha uygun hale gelmesini bekleyebilirsiniz.
3-Sosyal Ticaret
Çin’in en büyük şehirlerindeki orta sınıflar Meituan ve diğerlerinin rahatlığını yaşıyor olabilir ancak hala küçük kasabalarda ve kırsal alanlarda yaşayan daha yoksul ve fiyata daha duyarlı olan bir milyar Çinli insan var. PinDuoDuo adlı bir sosyal medya platformu şimdi bu popülasyonu hedef alarak sosyal ağ WeChat’in popülaritesinden yararlandı. WhatsApp, Instagram, Facebook ve Amazon’un bir arada toplandığını düşünün.
Buradaki fikir, çevrimiçi alışverişi daha sosyal ve etkileşimli bir deneyim haline getirmekti. Eğlence kaynağı olduğu için çok popüler oldu ve o zamandan beri daha zengin müşterileri de yakaladı. Çin dışındaki tüketiciler; dijital yollarla alışverişin daha eğlenceli, sosyal ve erişilebilir olmasını bekleyebilir.
4-Ünlü canlı yayın satışı
Ünlülerin reklam ürünleri, büyük markalar tarafından denenmiş ve test edilmiş bir pazarlama aracıdır. Çin’de konsept, mallarını satmak için canlı yayına katılan şirket yöneticilerini ve hükümet yetkililerini içerecek şekilde ilerledi. Örneğin, Gree Electric‘in (dünyanın en büyük konut klima üreticisi) patronu Dong Mingzhu, 2020’de 13 canlı yayın aracılığıyla 9,3 milyar ABD doları değerinde ürün sattı. Müşterilerin özdeşleştiği ve güvendiği sosyal medya etkileyicileri, muhtemelen tüketicilerin paralarını harcama biçiminde her zamankinden daha büyük bir rol oynayacak.
5-‘Görünmez’ Satış
Burası, sıradan bir kişinin sıradan günlük işleri yapan bir videoda gösterildiği, ancak ürün satın alma konusunda herhangi bir tavsiyede bulunmadığı yerdir. Örneğin, “karantina kraliçesi” olarak da bilinen Li Ziqi, yemek ve el işi yapma becerilerini sergilediği YouTube kanalının 2,4 milyar görüntülenmesiyle Çin’de bir internet fenomeni haline geldi.
Fenomen kadının markalarla bağlantısı veya ürünler için doğrudan tavsiyesi olmamasına rağmen bu videoları izleyen ve onun yaşam tarzına hayran olan tüketiciler ilgili ürünleri satın almak istediler. Bu durum, yaşam tarzı ve tüketim arasında hassas bir denge gerektiriyor. Ev eşyaları, moda ve yiyecek dahil olmak üzere genel çerçevede reklam ve satış yoluyla para kazanan Ziqi, yükselen tüketici trendinde öne çıkan birçok isimden sadece birisi.
Çin’in Başarısında 3 Nokta
Bütün bu fikirlerin üç ortak noktası var.
- Birincisi: e-ticaret platformlarını, üçüncü taraf ödemelerini, ekspres teslimatı ve sosyal medyayı içerir. İngiltere ve ABD gibi benzer alışveriş alışkanlıklarına sahip ülkeler, bu yeni perakende konseptlerinin diğerlerinden daha erken geliştiğini görecekler.
- İkincisi: tüm bu perakende konseptleri, dijital teknolojiyle daha iyi karşılanabilmeli ve böylece ortaya çıkan tüketici ihtiyaçlarına cevap vermelidir. Bunun Birleşik Krallık ve Avrupa gibi pazarları etkilemesinin bir yolu, ebeveynlerinden çok farklı ihtiyaç ve arzularla büyüyen, dijital düşünen genç nesilden geçiyor.
- Üçüncüsü: tüm bu gelişmeler büyük ölçüde karmaşık algoritmalara ve veri analizine dayanmaktadır. Tüketiciler daha kişiselleştirilmiş deneyimler almayı bekleyebilirler – ancak bu, veri gizliliği söz konusu olduğunda potansiyel olarak ağır bir bedelle mümkün olur.