Bu köşede iki ayı aşkın süredir yazılarım çıkıyor ama perakende sektörü çalışanları ve çalışan motivasyonu ile ilgili hiç yazmadığımı fark ettim. Daha doğrusu yazılarımı okuyan ve düzenli yorumlarını gönderen iki arkadaşımın bu haftaki uyarıları bu konu üzerinde birleşince, daha fazla ihmal etmemem gerektiği açık seçik ortaya çıktı.
Perakende çalışma koşulları bakımından en rutin konulardan birisidir. Bu rutin içindeki personeli motive etmek kolay değildir. Birçok metot ve bu metotların uygulanabileceği birçok farklı insan karakteri de vardır. Çoğu çalışan maddi tatmin “haklı olarak” ile motive olur, perakendenin içinde bunun yolu prim vb. metotlar ile çok sıkı belirlenmiştir. Bununla beraber sadece maddi tatmin insan için yeterli değildir. Ne iş için çalışıyorsa çalışsın dikkate alınmak, sözünün dinlenmesi, yaptığı iyi şeylerin de taktir edilmesini insan ister.
Bu hafta çeşitli çalışan motivasyon yöntemlerini biraz hatırlayalım ve üzerinden geçelim;
“Açık iletişim”
Bütün araştırmalar, perakende personelinin bir iş yerinde aradığı çalışan motivasyon konularının başında açık iletişim geldiğini söylüyor.
Bununla ilgili yapılan bir çalışmada perakende personeline açık iletişim ile ilgili memnuniyet dereceleri sorulduğunda cevaplar pek olumlu olmamış.
• Çalışanların sadece %15’i şirketlerindeki iletişimin kalitesinden “çok memnun”.
• Çalışanların yalnızca %15’i yöneticilerinin geri bildirimlerine “çok değer verdiğine” inanıyor.
• Çalışanların %58’i yöneticilerinin geri bildirimlerine yalnızca orta derecede değer verdiğini söyledi,
Ve genel olarak perakende çalışanlarının %85’inin şirket içi iletişimin daha iyi olabileceğini düşünmesi endişe verici. Kaybedilen üretkenliği hayal edin, bunun nedeni çalışanların iletişim konusunda kendilerini rahat hissetmemeleri veya daha da kötüsü ciddiye alındıklarını hissetmemeleridir.
Bu sonuç olarak mağazada yönetici olarak bulunan kişilerin sorumluluğunda olan bir konudur.
Açık İletişim için Yöneticiler Ne Yapabilir?
Mağaza içi iletişimi iyileştirmenin çeşitli yolları vardır. Burada özellikle personeli davranış biçimine göre tanımlayıp ona göre hareket etmek daha verimli olabilir.
1. Bunun ilk yolu toplu bir geri bildirim sistemi uygulamaktır. Ekip üyelerinizle beraber görüşmeler, yönetici olmanın önemli bir parçasıdır. Bu görüşmeler sırasında geri bildirim isterseniz, bunun muhtemelen %100 dürüst olmayacağını ve bunun ters tepebileceğini unutmayın.
2. Genel toplantılarda açık konuşamayan personeliniz olabilir, bunlarla birebir görüşmelerde geri bildirim alabilirsiniz. Mesai öncesi ve/veya sonrası bu tür iletişim için en uygun zamanlardır.
3. Şeffaf bir yönetici olun. Dürüst, açık sözlü liderler, kritik derecede önemli olan güveni yayarlar. “Açık kapı” politikasını uygulamaya koyun. Bunu yapmak, çalışanları sizinle bire bir iletişim kurmaya teşvik eder. Sizi erişilebilir kılar.
Çalışanlara bu olanakları sunarsanız sizlerle sağlıklı, açık iletişim hatları kuracaktır. En iyi lider önce dinleyendir.
Akıllı Yönetici İşleri Nasıl Yönetir?
Öncelikle akıllı yönetici kuralına göre oynar. Bu kurallar nelerdir, biraz detaylandıralım
- Önceliğimiz hedefe kitlenmiş olmaktır. Perakende çok detaylıdır ama bir mağaza içinde basit bir dil ile yönetilmelidir. Amacınız veya isteğiniz bir alana odaklı değilse, yorumlama, kafa karışıklığı ve hayal kırıklığı için çok fazla alan bırakırsınız.
- İkinci olarak, personelin yapacağı işler bir program dahilinde olmalı ve personelin bu programa uyması sağlanmalıdır. Eğer bu zaman çizelgesi detaylı değilse veya personel tam olarak ne yapacağını bilemiyorsa bu çeşitli sorunlara yol açabilir. Eğer sabah ilk görev reyon temizliği ise bu iş personel tarafından yapılmalı ama devamında bir de şu ofis kısmını temizleyiver demek sadece çalışan motivasyon eksikliği yaratır.
- Perakendede her şey ölçülebilir olmalı ve belirli hedeflere odaklanılması gerekmektedir. Kriterlerin hepsi belli olmalıdır.
- “Hedefler ulaşılabilir ve mantıklı olmalıdır. Basit bir örnek olacak ama bir çalışandan bir günde yirmi ceket satmasını isteyebilirsiniz. Eğer normal şartlarda 10 ceket satıyorsa bu ulaşılabilir bir hedef değildir. Ama 12 ceket ulaşılabilir bir hedeftir.
- Akıllı yönetici, doğru insanlardan doğru zamanda doğru şeyleri yapmalarını istemekle tanınırlar. Ve aslında, birinden iş tanımının dışında bir şey yapmasını isterseniz, bu görev için neden doğru kişi olduklarını açıklayabilmeniz gerekir.
Sonuç olarak akıllı yönetici;
Tam olarak ne istediğini tanımlar,
Başarılı olmak için doğru yolu personeline gösterir,
Taleplerinde makul olduğundan emin olur,
Doğru işi doğru kişilere vererek, bu işlerin yapılması için de bir süre tanımlar.
Ekip ile Kaynaşmak için Çeşitli Metotlar
Pozitif Bildiri: Zor bir müşteriyi kazanmak, harika bir teşhir yaratmak veya yoğun bir dönemde fazla mesai yapmak durumunda kalan perakende çalışanları, başarıları ve sıkı çalışmaları için taktir edilmeyi hak ederler.
Gerekli övgüyü vermeyen yöneticiler, takımlarına karşı mesafeli görüneceklerdir. Daha da kötüsü, nankör görünecekler. Başka bir deyişle, negatif görünümden kaçındığınız zaman çalışanlarınızın bağlılık düzeylerindeki artışı göreceksiniz.
Empati: Bir yönetici olarak, bu gerçeğe duyarlı olmalısınız. Başka bir deyişle, bir zamanlar onların yerinde olduğunuz için çalışanlarınızın neler yaşadığını tam olarak bildiğinizi varsaymayın. Sonuçta, zaman hiç olmadığı kadar hızlı değişiyor, siz de belki o yollardan geçtiniz ama geçtiğiniz derelerden çok su aktı.
Çalışanlara sempati göstermek ve empati ile yaklaşmak her zaman önemlidir.
Sonuçta: Bir yönetici olarak ekibinizin önüne ne kadar çıkarsanız ekibiniz o kadar etkili, mutlu ve istekli olacaktır.
Mutlu Çalışanlar için Metotlar
Mutlu çalışanlar aynı zamanda büyük liderliğin başarısıdır. Ve büyük liderlik, günün sonunda, bir dizi iyi alışkanlığın sonucudur. Bir yönetici olarak geliştirebileceğiniz (ve geliştirmeniz gereken) birçok “iyi” alışkanlık vardır.
Nicelik yerine Niteliğe önem vermenin önemi: Bu ayın rakamlarının yeni geldiğini ve umduğunuz gibi olmadığını hayal edin. Bu durumda rakamlara bağlı kalmadan düşünmek ve karar vermek zordur. Ama ekibinizdeki potansiyeli görüyorsanız ve onların biraz destekle belirli bir yola girebileceğini öngörebiliyorsanız o zaman o ayın düşük rakamlarını fazla önemsemeyin. Bunu devamlı yapın demiyorum. Ama bazen çalışanlardan kaynaklanmayan konulardan dolayı veya o ayki ailesel konulardan bile rakamlarda düşüş olabilir. Yönetici bunu görüyorsa personeline biraz zaman vermelidir. Özellikle perakende gibi turnover’ın yüksek olduğu sektörlerde personel ile hemen gelecek ayda başaramazsan artık burada işin yok hatta hemen işten çıkarmak çok yüksek görülen bir metottur. Unutmayın yeni bir eleman yetiştirmek eski elemanı motive etmekten her zaman daha pahalıdır ve ünlü sözümüz gelen gideni aratır yaşanmışlıklar sonucunda söylenmiş bir sözdür.
Ulaşılabilirlik: Yöneticiler en büyük özelliği gerektiği zaman ulaşılabilir olmalarıdır. Ulaşılabilirlik bazen can sıkıcı veya yöneticinin zamanından çalan bir duruma gelirse kötü bir etkisi olur. Bununla beraber işlerini delege eden, kısacası sorumluluk paylaşımını yapabilen, astlarına gereken yerlerde gereken yetkiyi veren ve ilk yanlış kullanımda bunu geri almayan yöneticinin kapısı zaten çok sık çalınmaz.
Geri Bildirim Toplamaktan hiçbir zaman gocunmayın, kötü geri bildirim yoktur. Her başarılı iş, hem olumlu hem de olumsuz geri bildirim dağları üzerine kuruludur. Bu yüzden geri bildirim toplamayı günlük rutininizin bir parçası haline getirmelisiniz.
Her zaman ekibinize sorular sorun.
Çalışanlarınız ile her zaman:
• Neler iyi gitti?
• Daha iyi ne olabilirdi?
• Hangi araç sizi daha üretken yapardı? Vb. konularda iletişime geçmek önemlidir.
Toplamda:
Sizin ve çalışanlarınızın daha uyumlu çalışmasına yardımcı olacak sağlıklı, üretken alışkanlıklar geliştirmeye başlamak için asla geç değildir. Vereceğim 4 madde bu konuda bir rehber olabilir.
1. Uzun vadeli düşünün ve kalite odaklı olun.
2. Mümkün olduğunca sık küçük ve aynı zamanda büyük hedefler belirleyin.
3. Sürekli olarak ulaşılabilir ve konuşması kolay olun.
4. Elinize alabileceğiniz her türlü geri bildirimi araştırın.
Evet bu haftalık bu kadar, perakende içinde uzun süre çalıştım ama mağazada hiç çalışmadım. Bununla beraber gerek yerinde mağaza eğitimleri olsun gerekse mağaza çalışanları ile çok sık yaptığım toplantılar olsun, bu ortamı yaşamaya çalıştım. Yukarıda yazdıklarım bu tecrübelerden gelen ve konuyla ilgili önem verdiğim uzmanlardan derlediğim ana maddeleri kapsıyor. Umarım çorbada tuzum olur. Sağlıkla kalın …