Moda perakendecisi Primark, amiral gemisi Birmingham High Street mağazasında Vintage Toptan Satış Şirketi ile ortaklaşa ‘WornWell’ adlı ilk vintage giyim bölümünü tanıttı.
Önümüzdeki haftalarda Primark’ın Market Street’teki Manchester mağazasına ikinci bir ‘WornWell’ bölümü eklenecek.
primark, "wornwell" adıyla vintage giyim satışı başlattı 3
Primark müşterileri ilk seferinde, 70’ler, 80’ler ve 90’lara ait aralarında Nike, Levi’s, Tommy Hilfiger, Converse ve Dr. Martens gibi markaların ürünlerinin de bulunduğu tulumlar ve gömlekler, spagetti üstler, baskılı kazaklar ve puf ceketler gibi markalı ve markasız vintage kıyafetleri ve özel ürünleri, uygun fiyatlarla satın alabilecekler.
Primark İnovasyon ve Gelecek Trendler Başkanı Jermaine Lapwood şunları söyledi: “Birmingham ve Manchester’da ilk vintage bölümümüzü açacağımız için çok heyecanlıyız. Vintage giyimin popülaritesi son birkaç yılda arttı ve müşterilerimizin eski modayı yeniyle karıştırarak benzersiz görünümler yaratmayı sevdiklerini biliyoruz.”
“Bu bölüm, nesiller arasında nostaljik bir köprü olacak ve retro modayı çok değerli bir hale getirecek.”
“Giysilerin daha uzun süre sevildiğini ve dolaşımda tutulduğunu görmek istiyoruz – giysilerin daha uzunömürlü olmasını sağlamak için kendi işimizle ilgili büyük planlarımız var ve bunu yapmak için çalışan bağımsız bir işletmeyi desteklemekten heyecan duyuyoruz.”
primark, "wornwell" adıyla vintage giyim satışı başlattı 4
Vintage Toptan Satış Şirketi, İngiltere ve Avrupa’dan hatta dünyanın dört bir yanından kullanılmış kaliteligiysiler tedarik ediyor. Aynı zamanda Hull’da kurulmuş bir vintage giyim butiği olan Poorboy‘u da işletiyor.
WornWell by the Vintage Toptancı Şirketi Müdürü Riccardo Seaton şunları söyledi: “Dünyanın dört bir yanından yüksek kaliteli vintage giysiler tedarik etmekten büyük gurur duyuyoruz ve işimizi genişletmekten ve müşterilerimize zamansız modanın özel parçalarını Birmingham ve Manchester’da sunmaktan heyecan duyuyoruz.”
Yeni vintage giyim bölümü, Primark’ın şu anda 22 güzellik, tırnak ve kuaför stüdyosunu ve dünya çapında 32 yiyecek ve içecek satış noktasını içeren mağaza içi sunumuna en son eklenen kısım.
Primark’ın Birmingham High Street mağazasında, müşterilerin ısmarlama, kişiselleştirilmiş T-shirtler oluşturmalarına olanak tanıyan bir ‘Custom Lab T-Shirt’ baskı istasyonunun yanı sıra Tasty by Greggs kafe, Disney Café ve Primark Beauty Studio bulunurken Manchester mağazası ise Central Perk Friends Café’ye ve Smokey Berbers’e sahip.
Resmi gazetede yayınlanan yeni yönetmeliğe göre internet alışverişlerinde iade kargo ücretini artık müşteriler ödeyecek. Cep telefonu, akıllı saat, tablet, bilgisayar ve drone gibi teknolojik ürünler için ise cayma hakkı kaldırıldı.
Ticaret Bakanlığı tarafından paylaşılan “Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik” ile internet alışverişlerine bazı düzenlemeler getirildi. Buna göre tüketici internet alışverişlerinde iade hakkını kullanmak isterse bundan böyle iade kargo ücretini kendisi ödemekle yükümlü olacak.
Özellikle internet alışverişlerinde artan iade oranları sadece ülkemizde değil, dünyada da benzer uygulamaları beraberinde getirmişti. Hatırlarsanız geçtiğimiz aylarda ZARA’nın iade ücretlendirmesi politikasına geçtiğini sizlerle paylaşmıştık.
İnternet alışverişlerindeki düzenleme, 1 Ekim tarihinden itibaren geçerli olacak
Yeni yönetmelik aynı zamanda teknolojik ürünler için de bir düzenleme getiriyor. Tüketici cep telefonu, akıllı saat, tablet, bilgisayar ve drone gibi teknolojik ürünleri satın aldığında kendisine bağlı sebeplerden dolayı iade edemeyecek. Fakat satın alınan üründe herhangi bir sorun varsa bu iade sürecine engel olmayacak.
Yönetmelik aynı zamanda iade süreleri ile ilgili de bir düzenleme içeriyor. Buna göre iade veya değişim süreçlerinde tüketicinin ürünü kargoya vermek için 14 gün süresi bulunacak.
Ödemelerin kredi kartı ile yapılması durumunda bankalar, satıcı tarafından aktarılan tutarı, kendilerine ulaşmasını takiben kart sahibinin kullanılabilir limitine tek seferde ilave etmekle yükümlü tutulacak.
Kredi kartı süreci ile ilgili olan düzenleme 1 Ocak 2023 tarihinde uygulamaya konacakken, diğer düzenlemelerin tarihi ise 1 Ekim 2022 olarak belirtildi.
Geçen hafta e-ticaret için tedarik zinciri ve lojistiğin geleceği konusuna baktık ve bu hafta da kaldığımız yerden devam ederek bu konu ile ilgili örneklere daha doğrusu “ileri” uygulamalara yer vermek istiyorum.
Burada vereceğim ilk örnek yine e-ticaretin “müşteriye sevkiyat” kısmı ile ilgili, yakın zamanda Walmart yeni bir uygulama başlattı. Burada özellikle ABD’de yoğun rekabetin olduğu soğuk saklanması gereken ürünler ile ilgili siz evde olmasanız bile buzdolabınıza ürünün girdiği bir sistem geliştirdi. Bu sistemden yararlanmak için müşterinin bazı ön koşulları yerine getirmesi gerekiyor. Bu da ev sigortası sistemi içerisinde yer alan otomatik ev girişi ve kamera sistemlerini içeriyor.
Sistemin çalışması müşteri siparişlerinin kurye tarafından ev kapısına getirilmesi ile başlıyor. Burada müşteri kameradan kuryeyi görüyor ve ev kapısını uzaktan veya gönderdiği kod ile kuryenin açmasını sağlıyor. Kurye eve girdikten sonra bütün hareketleri kameralar tarafından izleniyor ve ürünleri buzdolabına yerleştiriyor. Evden çıkıyor, burada sistem kuryenin bütün hareketlerini kaydedip hırsızlık-güvenlik-mala zarar verme gibi konularda müşteriye güvence veriyor.
E Ticaret ve Tedarik Zincirinin Birleştiği İleri Uygulamalar
Pandemi sırasında çok sayıda uzaktan eğitim verdim. Bu eğitimlerimden birinde “bir ilimizin ticaret odası için e ticarete giriş vb. bir eğitimdi”, dinleyicilerimden birisi bu konu Türkiye’de uygulanamaz dedi. Nedeni ise kuryenin eve ayakkabı ile girmesinin ülkemizde hoş karşılanmayacağıydı. Yorum tamamen haklı olmak ile birlikte bunun pek çok çözümü olduğunu o eğitim sırasında konuştuk, kuryenin galoş giymesi vb.
E Ticaret ve Tedarik Zincirinin Birleştiği İleri Uygulamalar – 2
Ama Walmart yine yeni sayılabilecek bir uygulama başlatarak bu konuya da bir çözüm getirmiş sayılabilir. Bunun için kullanılması gereken bir cihaz var, daha doğrusu evin dış mekanına yerleştirilen bir buzdolabından bahsediyoruz. Adı “Smart Box”, bu cihaz güvenli, sıcaklık kontrollü ve internet bağlantılı olarak evin dış mekanına yerleştiriliyor ve taze yiyecek ve paketlerin kurye tarafından doğrudan bu kutuya yerleştirilerek bir çeşit temassız teslimat sağlıyor. Böylelikle evin içine girmeye gerek kalmadan soğuk saklanması gereken ürünler, evin dışında güvenli olarak teslim edilmiş ve korunmuş oluyor.
Devamında sadece e ticaret ile ilgili bir konu değil bu, aynı zamanda yeni bir beyaz eşya satışı demek, biliyor musunuz en son çıkan ve büyük hacimlere ulaşan beyaz eşya mikro dalga fırındı ve 1970’lerden sonra çok popüler olmuştu. Bu tip ev dışına yerleştirilen “soğuk ortam sağlayan akıllı kutuların” satışının artması aynı zamanda satışları yeknesak seyreden beyaz eşya sektörü içinde bir nefes olabilir.
Ev dışı teslimatı veya müşteri evde yokken yapılan ve soğuk saklanması gereken teslimat konusu çok hızlı gelişiyor. Sadece ABD’de bu yılın sonunda 30 milyon haneye bu tip teslimat yapılması bekleniyor.
Burada artık işin biraz daha teknolojik kısmına giriyoruz. İyi güzelde bütün bu işler nasıl yapılabiliyor. Veya bunları yapabilmek için arkadaki teknoloji nasıl bir teknoloji ve ne gibi gereklilikler içeriyor. Bunun adı IoT, yani nesnelerin interneti, kısacası elektronik cihazları birbiriyle haberleşmesi olarak tanımlıyoruz.
Yukarıdaki örneklerde olduğu gibi kuryelerin gün içinde, müşterinin evde olmadığı zamanda yapabildiği teslimatlar “özellikle hassas ürünler için” bize e ticarette daha verimli ve milimetrik bir çalışma düzeni veriyor, burası biraz daha film vari bir ortamı tanımlıyor ama yakın gelecekde bunları göreceğiz. Robotlar ile malzeme paletlenir, rafa yerleşir, sipariş toplanır, toplama alanına getirilir, paketlenir ve bütün depo süreci boyunca tamamen otomatik olarak işler. Otonom kamyonlar, ürünleri taşır. Kamyon kullanımını optimize etmek ve nakliye esnekliğini artırmak için, şirketler kapasitelerini paylaşır.
Aslında bunların hepsi şu anda ayrı ayrı veya entegre olarak var ama biraz daha zaman gerekiyor. Esas konu IOT ile beraber elektronik cihazların birbirine daha fazla entegre olması. Bu o kadar hızlı artıyor ki, şöyle bir örnek vereceğim; 2008 yılında birbiri ile iletişimde olan yani cep telefonu, araç kaportası monte eden robot, vb. elektronik cihazların sayısı 900 milyon adetmiş. Bu 2021 yılı ile beraber 26 milyar adete ulaştı. Yani dünya üzerindeki 26 milyar cihaz insana ihtiyaç olmadan birbirine (tabii ki tanımlanmış görev ve işlemler çerçevesinde) bağlanabiliyor. Bu sayının 2025 yılında 200 milyar adet olacağı tahmin ediliyor.
Evet bu anlattıklarımız hep teknoloji ile ilgili, pandemi ile e ticaret çok gelişti ve cirolar katlandı. Bunun sonucunda yeni teknoloji ile ilgili yatırımlar bu sektörde çok arttı. Sonuçta bize tedarik zincirinde verimlilik olarak geri dönüyor.
Devamında bu konu bize iş hayatında, özellikle insan kaynaklarında veya teknoloji ile gelen yeni sorunlarda konu nereye gidecek biraz da bu tarafına bakalım. Ama müsaade ederseniz bunu gelecek haftaya bırakalım.
Bu yazıda size e-posta pazarlamanın öneminden ve perakendecilerin onu neden kullanması gerektiğinden bahsetmeyeceğiz elbette. Bu yazıda 3 önemli perakende markasının e-posta pazarlamasında kullandığı birbirinden değerli 3 yöntemi sizlerle paylaşacağız. Markanıza göre farklı şekilde uyarlayabileceğiniz, 3 dünya markasının e-posta pazarlama örneklerine yakından bakalım.
İşte pazarlama statejisinde e-postaya da yer veren ve müşterilerinden aldıkları geri dönüşlerden memnun olan 3 perakendeci.
Michaels aktif olmayan E-Postalarını geri getiriyor
Amerikan perakende devi 2021 yılının tatil sezonunda 4.8 milyon müşterinin kendilerine atılan epostalara bakmadığını bu yüzden de yakında inaktif duruma düşeceklerini fark etti.
Bu müşterileri geri kazanmak adına Michaels’daki yetkililer 3 radikal teşvik etme yöntemi buldu. Müşterilerine kısa aralıklarla özel etkinlikler, satın almaya teşvik edecek mesajlar ve aşamalı bir veri mekanizmasının bir araya geldiği epostalar atacakları bir takvim oluşturdular.
Aktif olmayan e-posta kullanıcılarıyla yeniden etkileşime geçmek isteyen Michaels, müşterilerinin hobileri, neden perakendeciden alışveriş yaptıkları ve ne tür iletişimleri tercih ettikleri hakkında daha fazla bilgi edinmek istedi. Bu nedenle, müşterilere yedi gün boyunca günde iki e-posta göndererek yeni takvimlerini tanıttılar ve bir ankete katılmaları ve ardından ödüller almaları için davetiye gönderdiler.
Bu yeni pazarlama stratejilerinin sonucunda Michaels 80 bin müşterisini geri kazandı ve anketleri cevaplayanlara daha isabetli teklifler sunabilmeye başladı.
Farfetch E-Posta dilinin sınırlarını zorluyor
dünya perakendecilerinin e-postalarında kullandığı başarılı taktikler 12
Farfetch son pazarlama kampanyalarında kullandıkları eposta dilini optimize etmeye çalışıyor. Londra merkezli moda perakendecisi müşterilerine gerek eposta yoluyla gerek SMS yoluyla ulaşabilen kampayanlarında kullandığı dili Phrasee Engage sayesinde geliştiriyor.
Şirket aslen Phrasee uygulamasını belirli ürünlerini satın almayı teşvik eden ve spesifik gruplara hitap eden promosyon mesajları için kullanmaya başlamıştı. Uygulamadan memnun kalmış olacaklar ki kullanım alanını genişleterek Phrasee React’i de kampanyalarına dahil ettiler. Böylece teşvik amaçlı gönderdikleri eposta ve SMS’lerde kişiselleştirilmiş gerçek zamanlı marka dili optimizasyonu kullanmaya başladılar.
L’Occitane ‘fırsat kaçırma korkusu’ yaratıyor
dünya perakendecilerinin e-postalarında kullandığı başarılı taktikler 13
Küresel güzellik ve cilt bakım ürünleri perakendecisi L’Occitane, müşteri anket verilerini hedefli epostalara entegre ederek dijital Kara Cuma satışlarında artış gözlemledi. Zaten oldukça kişiselleştirilmiş epostalar gönderen firma, Kara Cuma 2021’de tanıtılan ürünlerin satışını artırmak için müşterilerine bir aciliyet duygusu aşılayarak “kaçırma korkusu” (FOMO) yaratmaya çalıştı.
L’Occitane yapacakları Kara Cuma kampanyası için heyecan oluşturmak için o hafta iyi satışı yapılan ürünlerin satış rakamlarını kullanıcılarına eposta yoluyla göndererek daha fazla müşterisini teşvik etti.
Yeni araştırmalar, incelenen diğer sektörlerle karşılaştırıldığında, pandemi sonrası en fazla gelişmenin toptan sektörü olduğunu ortaya koyarken, perakende sektöründeki işletmelerin de bir sonraki en başarılı konumda olduğu tespit etti. Peki toptan ve perakende tarafında değişimler nasıl gerçekleşti?
Pazarlama eğitim merkezi School of Marketing tarafından yapılan çalışma, pandemiden sonraki son sekiz iş çeyreğinde (2020’nin 2. Çeyreği’nden 2022’nin 1. Çeyreğine kadar) doğup ölen işletme sayısına ilişkin en son ONS ve hükümet verilerini analiz etti.
Her bir endüstrinin son iki yılda nasıl etkilendiğini görmek için, 2018’in 2. çeyreğinden 2020’nin 1. çeyreğine kadar pandemi öncesi sekiz çeyrekle karşılaştırıldılar.
Toptan ve perakendede oranlar değişti
Pandemi öncesi, doğan her 100 toptan satış işletmesi için 101,5 işletme öldü. Bu sonuç, pandemi sonrasında %20 azaldı ve son sekiz iş çeyreğinde, doğan her 100 toptan satış işletmesinden yalnızca 81,44 işletme ölüyor.
Bu arada perakende cephesinde ise pandemi öncesi her 100 iş doğumunda ortalama 79.75 iş ölümü vardı, ancak bu sayı pandemi sonra %12 düştü ve 2020’nin ikinci çeyreğinden bu yana her 100 doğumda yaklaşık 69.94 işletme ölüyor.
Toptan ve perakende sektöründen sonra pandemi sonrası en iyi performans gösteren ilk beş sektör de konaklama ve yemek hizmetleri üçüncü, motor sektörü dördüncü, sağlık ve sosyal hizmetler beşinci sırada yer aldı.
Pandemi sonrası doğumlara kıyasla iş ölümlerinde en büyük artışı gören BT endüstrisinin en çok etkilenen sektör olduğu belirlendi. Pandemi öncesi, sektörde doğan her 100 işletme için 91,51 işletme öldü. Bu sayı pandemi sonrası %89 arttı ve 100 yeni işletme için 173.24 iş ölümü gerçekleşti.
Genel olarak, Nisan 2018’den Mart 2020’ye kadar sekiz iş çeyreğinde, Birleşik Krallık ortalamasının, doğan her 100 işletme için 86.58 işletmenin öldüğü tespit edildi.
Pandemi sonrası bu sayı %16 arttı ve mevcut rakamlar her 100 yeni işletme için yaklaşık 100,67’nin öldüğünü gösteriyor ve bu da pandemi başladığından bu yana ortalama iş doğum ve ölüm sayısını neredeyseeşit hale getiriyor.
School of Marketing CEO’su Ritchie Mehta, “Bu veriler, pandemiden bu yana bir işletme olarak hayattakalmanın ne kadar zorlaştığını gösteriyor. COVID-19’un etkisinden önceki iki yılda, ortalama olarak her üç ayda bir kapatılandan daha fazla işletme kuruldu, ancak şimdi şirket doğum ve ölüm sayıları temelde eşit.”
“Girişimciler kendilerini daha zorlu bir iş ortamına karşı korumaya çalıştıkça, yetenekli çalışanların değeri hiç bu kadar yüksek olmamıştı. Bu nedenle, KOBİ’ler yeni personel getirmek veya mevcut çalışanları dijital ve veriye dayalı programlarda eğitmek için Çıraklık Vergisi planı gibi girişimlerden yararlanabilir ve eğitim maliyetinin büyük çoğunluğu vergi tarafından karşılanabilir.”
Amerikalı bir tüketici, sürdürülebilir iddialarının hiçbir şekilde doğru olmayacağını ve bu nedenle yanıltıcı olduğunu söyleyerek, H&M Group’a çevreyi kirlettiği için dava açıyor. İddiası ise şu: H&M, olumsuz noktaları olumlu noktalara çevirerek çevresel puanlarını süsledi. Hem de kelimenin tam anlamıyla.
Medya soruşturması dava oluyor
İngiliz tüketici gözlemcisinin Boohoo ve Asos’ta araştırdığı, haber sitesi Quartz’ın H&M Group ile birlikte ele aldığı şey: sürdürülebilirlik iddiaları gerçek mi? Yeni eko-koleksiyonlar ve daha sürdürülebilir ürünler gerçekten daha mı çevre dostu? Cevap şimdi bir New York tüketicisi tarafından açılan bir davaya yol açıyor. Müşteri, moda perakendecisinin geri dönüştürülmüş malzemelerle çalıştığı ve daha az hammadde kullandığı iddia edilen yeşil hat olan “bilinçli seçim” koleksiyonundan birkaç ürün satın aldı. Bununla birlikte, bilinçli alışveriş yapanların Amerikan haber sitesi tarafından yakın zamanda yapılan bir araştırmada keşfedilen öğelerin çoğu için durumun böyle olmadığı ortaya çıktı.
Açıklık ve şeffaflık için çabalamak
H&M, şeffaflığı artırmak için Mayıs 2021’den bu yana web sitesinde (artan bir oranda) ürünlerinin ‘çevreselpuanını’ gösteriyor. Her ürün için tüketicilere, giysilerin su tüketimi, fosil yakıtlar ve su kirliliğini de içeren çok sayıda sürdürülebilirlik kriterlerinin yüzdesine göre puan verildiği bir bilgi sayfasına erişim sağlandı. Yüzdeler, sektör genelindeki Sürdürülebilir Giyim Koalisyonu (SAC) tarafından oluşturulan bir endüstri ölçüsü Higg Endeksi temelinde belirlendi. Örneğin, bir bluzun bilgi sayfası, bu ürün için %30 daha az su ve %40 daha az fosil yakıt kullanıldığını gösteriyordu. Rakamlar doğrudan Higg web sitesinden geldiği için nesnel olarak belirlenmiş görünüyordu.
Daha fazlası yerine yarısı kadar daha az sürdürülebilir
Ancak, H&M’in web sitesinde ince ama önemli bir kusur olduğu ortaya çıktı. Quartz’a göre site, negatif sayıları görmezden geldi. Higg Endeksine göre, aynı bluz su tüketiminde %30 puan aldı, yani aslında %30 daha fazla su kullandı. Ancak perakendecinin sitesine ‘daha az’ terimi otomatik olarak eklendi ve eksi işareti sihirli bir şekilde kayboldu. H&M’in İngiliz web sitesinde çevresel puan kartı bulunan 600 üründen 100’ünden fazlasının aynı hatayı içerdiği tespit edildi. Tüm puan kartlarının yarısından fazlası, aslında daha sürdürülebilir olmamasına rağmen, bir giysinin çevre için daha iyi olduğunu iddia etti.
Soruşturmanın ardından H&M Group, teknik sorunlar olduğunu kabul etti ve o zamandan itibaren HIGG sayfalarını web sitelerinden kaldırdı. SAC ayrıca, metodolojiyi yeniden değerlendirmek için sektör genelinde Higg Index programını “duraklatıyor”. Norveç Tüketici Otoritesi daha önce de sistemi sorgulamıştı.
Yasal makamlar olaya dahil oluyor
New York merkezli şikayetçi Chelsea Commodore gibi, tüketiciler de giderek şirketleri hesap vermeye çağırıyor. Tam da bu nedenle – açıklık ve şeffaflık göstermek için – H&M ilk etapta Higg puanlarını web sitesine eklemişti, ancak bunun yeterli olmadığı ortaya çıktı. Bilgi çağında, açık sözlü ve eleştirel tüketiciler de doğal olarak iddiaların doğrulanmasını bekliyor. Bunu yapamayanlar, sosyal medyada veya giderek artan bir şekilde yasal olarak hesap vermeye çağrılmakta.
Amerika Birleşik Devletleri’nde, öfkeli bir Aldi müşterisi bu yılın başlarında önemli bir emsal oluşturdu. İndirimciyi mahkemeye verdi çünkü “Basit. Sürdürülebilir. Deniz ürünleri” şeklinde etiketlenen somon balığı sürdürülebilir çiftliklerden hiç gelmedi. Illinois mahkemesi şikayeti kabul edilebilir buldu ve tüketicinin gerekçesini takip etti. Dünyanın dört bir yanındaki piyasa yetkilileri de perakendecilerin sürdürülebilirlikiddialarını hedef alıyor. Özellikle, İngiliz rekabet gözlemcisi şu anda Asos ve Boohoo’nun yeni, ‘daha yeşil’ koleksiyonlarıyla müşterileri yanıltıp yanıltmadığını araştırıyor.
Walmart, perakendecinin ve üçüncü taraf satıcıların walmart.com pazarında ürün satışlarını tanıtmasına yardımcı olacak bir platform başlatma niyetinde olabilir.
Reuters’e göre perakende devi, sosyal medya danışmanlığı sağlamak ve sosyal medyadaki influencerlar aracılığıyla mal ve hizmetleri tanıtmak için “Walmart Creator” ve “Walmart Creator Collective” için ticari marka başvuruları yaptı.
Walmart’ın bu ticari marka başvuruları aynı fikirle devam edeceğini garanti etmiyor tabi, ancak konseptin arkasındaki mantığı anlamak zor değil. Perakendeci, sattığı ürünleri tanıtmak için halihazırda influencerlardan faydalanıyor ve son yıllarda da kendi pazaryerini kurmaya odaklanıyor.
Bu hafta başında şirketin ikinci çeyrek kazanç çağrısında konuşan zincirin CFO’su John David Rainey‘e göre, Walmart pazar yeri satıcı sayılarının yıldan yıla yaklaşık yüzde 60 arttığını gördü.
Şirket ayrıca dijital reklamcılık yoluyla kârlı bir gelir akışı da elde etti.
Walmart’ın asıl hedefi performans ölçümü
Kazanç çağrısı hakkında konuşan Walmart CEO’su Doug McMillon, “Dijital büyüme, pazar büyümesi [ve] reklamcılık arasındaki ilişki, bizim yarar sağlamaya çalıştığımız bir şey. ABD kısmı söz konusu olduğunda, satışları daha sonra mağaza içi işlemlerle ilişkilendirme yeteneği bizi benzersiz bir konuma getiriyor.”
Bay McMillon, Walmart’ın arama ve birinci kısım müşteri verilerinde iyileştirmeler yaptığını ve işin içine dahada fazla reklam veren kattığını ve pazaryerindeki üçüncü kısım satıcılar da dahil olmak üzere aktif reklam verenlerin yıldan yıla yüzde 121 arttığını söyledi.
Walmart’ın reklam ve sosyal medya influencer pazarlama performansını ölçme yeteneği, şirketin çabalarının anahtarı konumunda.
Publicis Sapient ve analitik firması Launchmetrics tarafından 1.000 pazarlama ve halkla ilişkiler uzmanının katıldığı küresel bir ankete dayanan yakın tarihli bir rapor, şirketlerin influencer pazarlama söz konusu olduğunda işin sonuçlarına odaklandığını ortaya koydu. Katılımcıların %80’i, influencerların etkinliğini ölçmek için ekonomik ölçütleri kullanırken, %24’ü erişim ve görüntülemelere öncelik veriyor.
Bir restorancı ve rapçi ikili perşembe günü Stars Coffee‘nin açılışını yaparak Rusya’da eskiden Starbucks‘a ait olan kahve dükkanları zincirini yeniden açtı.
Moskova’nın merkezinde düzenlenen bir lansmanda, rapçi Timati, mağazaların Cuma günü açılmaya başlamasından önce, restoran sahibi ortağı Anton Pinskiy ile birlikte logosunda başının üstünde tekyıldız olan bir kadının resmini içeren yeni markayı sundu.
Stars Coffee’nin isim ve logo benzerliği dikkat çekti
Starbucks logosunu kullanması yasaklanan Timati, yeni logodaki kahverengi, puro benzeri “eril renk” ile güzel bir tezat oluşturan dairesel şekil ve “kadın cinsiyeti” ile birlikte bir süreklilik bulmaya çalıştıklarını söyledi.
Pinskiy, “İnsanların algıları farklı olabilir” dedi. “Ama karşılaştırırsanız, çemberin dışında ortak hiçbir şey bulamazsınız.”
Starbucks, logo ve ismin benzerliği hakkında yorum yapmaktan kaçındı ancak şirketin ayrılma kararı aldığını ve artık Rusya pazarında bir marka varlığının olmadığını söylediği daha önceki bir açıklamaya atıfta bulundu.
Starbucks’ın kendi kaynağı ve üretim üssü olduğu için Timati, ikilinin yeni tedarikçiler bulması gerektiğini ancak hiçbir sorunla karşılaşmadıklarını söyledi.
Pinskiy, Rusya merkezli diğer ürünlerin tedarikçileriyle birlikte Stars Coffee’nin Latin Amerika ve Afrika’dan fasulye ithal ettiğini söyledi.
“Az önce başka tedarikçiler ve doğru kavurucuları bulduk ayrıca baristalar hepsini doğru bir şekilde karıştırdığı için rekabetçi olacağını düşündüğümüz bir ürünümüz var” dedi.
Geleneksel olarak çay seven bir toplumda paket kahvenin popülerleşmesine yardımcı olan Seattle merkezli Starbucks, yaklaşık 15 yıl sonra Mayıs ayı sonlarında Rusya’dan ayrılacağını söyledi.
Starbucks’ın Rusya’da, lisans sahibi Alshaya Group tarafından işletilen ve ülkede yaklaşık 2.000 çalışanı bulunan 130 mağazası vardı. Pinskiy, mağazaların Ağustos ve Eylül aylarında kademeli olarak yeniden açılacağını söyledi.
Timati Reuters’e verdiği demeçte, Kuveyt’te kurulan küresel franchise operatörü Alshaya’nın Starbucks’ın markasını Rusya’dan çekmesinin ardından iş yapma konusundaki ilgisini kaybettiğini söyledi. Alshaya, yorum talebine hemen yanıt vermedi.
“İhaleyi kazandık – çok sayıda katılımcı vardı – satın aldık ve kendi markamızı yaptık” dedi.
Anlaşma, Ukrayna’daki ihtilaf altıncı ayına girerken ülkenin perakende ve kurumsal görünümünü değiştiren Batılı markalar arasındaki daha geniş bir eğilimi yansıtıyor.
Renault, otomobil üreticisi Avtovaz’daki çoğunluk hissesini bir Rus oyuncuya sadece bir rubleye sattı, restoranları artık Vkusno & tochka haline gelen McDonald’s Corp (MCD.N) ise herhangi bir rakam açıklamadı.
Bu anlaşmaların her ikisi de geri satın alma seçeneklerini içeriyordu ancak Pinskiy, Rusya’da faaliyet gösterdiği franchise modeli nedeniyle Starbucks için bunun geçerli olmadığını söyledi.
Alshaya ile yapılan anlaşmayla ilgili rakamları açıklamayı reddetti. Pinskiy, “Onlara ödediğimiz kadar yatırım yaptık” dedi. “Bu pahalı (bir) zevk.”
Çift, daha fazla satın almayla ilgilendiklerini söyledi ancak fazla ayrıntı vermedi.
Ortaklık olası görünmese de, Rusya’nın en ünlü rapçilerinden biri olan Timati, Rusya’da “Timati Burger” satan Black Star Burger zincirini kurdu.
Ayrıca Kremlin’e verdiği destekle tanınan rapçi 2015’te “Başkan Putin benim en iyi arkadaşımdır” sözlerini içeren bir parça da yayınlamıştı.
Bu ayın başlarında Rus muhabir ve siyasi aktivist Ksenia Sobchak’a hayatında hiç kahve denemediğini söyleyen Pinskiy, portföyünde Timati ile ortak bir proje olan ve Pan-Asya mutfağı sunan REDBOX da dahil olmak üzere bir dizi restorana sahip.
Türk perakendesine yönelik yaptığımız kârlılık analizlerine 2022 yılı ilk yarıyıl ile devam ediyoruz. Daha önce yorumladığımız ilk çeyrek rakamlarına buradan erişebilirsiniz. Türk Perakende sektörü 2022 yılı birinci çeyreğindeki büyümesini ikinci çeyrekte de devam ettirmiştir. Peki perakende sektöründe satış, brüt karlılık ve net karlılık ne durumda, bu büyüme sürdürülebilir mi sorularına cevap bulabilmek için borsa açık 8 perakende şirketi incelenmiştir. (Mavi henüz KAP’a açıklama yapmadığı için analizden çıkarılmıştır.)
Bu yazıda bizi bekleyenler,
İncelenen şirketler ve sektörleri,
Cirolar,
Brüt kar analizi,
Net kar analizi
Standart Oranlar
Ciro, brüt kar marjı, net kar marjına göre özet gösterimler ve sonuç
Türk perakendesi, incelenen şirketler ve sektörleri
Halka arz edilmiş şirketleri incelediğimizde perakende sektörünü üçe ayırabiliriz.
Gıda Market
Moda&Giyim
Teknoloji Market
Öncelikle değerlendirmeye başlamadan önce, bu şirketlerin tamamının birbiri ile rakip olarak değerlendiremeyeceği fakat kendi kategorilerinde sektörel görüş oluşturması açısından karşılaştırıldığını belirterek başlayalım.
Aşağıdaki yer alan şemada perakende sektörünün kırılımı yer almaktadır. (Takip edilebilmesi için 2022 yılı verilerinde aşağıdaki renkler kullanılacak, 2021 yılı verileri turuncu renk ile gösterilecektir.)
Cirolar
Halka arz edilmiş perakende şirketlerinin 2021 – 2022 ikinci çeyrekteki ciro karşılaştırma analizi aşağıdadır. 2022 ikinci çeyrek ciro analizi aşağıdaki gibidir.
Gıda market perakende 126,1 Milyar TL’lik ciroya ulaşmış olup bir önceki yılın aynı dönemine göre satışlarını %82 arttırmıştır.
Moda&giyim perakende 1,8 Milyar TL’lik ciroya ulaşmış olup bir önceki yılın aynı dönemine göre satışlarını %160 arttırmıştır.
Teknoloji market perakende 6,2 Milyar TL’lik ciroya ulaşmış olup bir önceki yılın aynı dönemine göre satışlarını %109 arttırmıştır.
Halka arz edilmiş, inceleme yapılan şirketlerin toplam cirosu yaklaşık 13,41 milyar TL olup 126,1 milyar TL‘si gıda-market perakendeden gelmektedir. 126,1 milyar TL’nin 61,2 milyar TL’sini (%48,5) BİM tek başına yapmaktadır.
Değişen renkler 2022 yılı ikinci çeyreği temsil etmektedir. Kaynak: https://www.kap.org.tr/ Milyar TL
2022 yılında birinci çeyrek ile ikinci çeyrek karşılaştırması yaptığımızda ise yüzdesel olarak satışlarını en çok arttıran sektör Giyim & Moda olup yine yüzdesel olarak satışlarını en çok arttıran şirket Vakko’dur. Gıda Market sektöründe yüzdesel olarak satışlarını en az arttıran BİM iken en çok arttıran Bizim Toptandır.
türk perakendesi 2022 i̇lk yarıyıl kârlılık analizi 36
Brüt kar analizi
Halka arz edilmiş perakende şirketlerinin 2021 – 2022 ikinci çeyrekteki brüt kar karşılaştırma analizi aşağıdadır.
2022 ikinci çeyrek brüt kar içindeki payları aşağıdaki gibidir.
Gıda markette ciro (geçen yıla göre) %82 artarken, brüt kar tutarı %83,8 artmıştır. Brüt kar marjı %0,2 puan artmıştır.
Moda&Giyimde ciro (geçen yıla göre) %160 artarken, brüt kar %215,4 artmıştır. Vakko brüt kar marjlarını bir önceki yılın aynı dönemine göre %13,6 puan arttırırken Suwen brüt kar marjını bir önceki yılın aynı dönemine göre benzer oranda tutmuştur.
Teknoloji markette ciro (geçen yıla göre) %109 artarken, brüt kar %128 artmıştır.
Aşağıdaki tablodan 2021 ile 2022 yıllarının ikinci çeyrek brüt kar marjları sektöre göre kıyaslanmıştır.
türk perakendesi 2022 i̇lk yarıyıl kârlılık analizi 37türk perakendesi 2022 i̇lk yarıyıl kârlılık analizi 38
2021 – 2022 birinci çeyrek brüt kar marjlarına baktığımızda,
Gıda market brüt kar marjı 2021 yılında %21,1 iken 2022 yılında %21,3 gerçekleşmiştir.
Moda&Giyim brüt kar marjı 2021 yılında %52,8 iken 2022 yılında %64,1 gerçekleşmiştir.
Teknoloji market brüt kar marjı 2021 yılında %16,2 iken 2022 yılında %17,7 gerçekleşmiştir.
türk perakendesi 2022 i̇lk yarıyıl kârlılık analizi 39
2022 yılında birinci çeyrek ile ikinci çeyrek karşılaştırması yaptığımızda ise yüzdesel olarak brüt karını en çok arttıran sektör Giyim & Moda olup yine yüzdesel olarak brüt karını en çok arttıran şirket Suwen’dir.
Gıda Market sektöründe yüzdesel olarak brüt karını en az arttıran BİM iken en çok arttıran Bizim Toptandır.
türk perakendesi 2022 i̇lk yarıyıl kârlılık analizi 40
Net kar analizi
2022 ikinci çeyrek net kar içindeki payları aşağıdaki gibidir.
Gıda market 4,1 Milyar TL’lik net kara ulaşmış olup bir önceki yılın aynı dönemine göre net karını %156,1 arttırmıştır.
Moda&Giyim 338,4 Milyon TL’lik net kara ulaşmış olup bir önceki yılın aynı dönemine göre net karını %1088 arttırmıştır.
Teknoloji market 2021 ikinci çeyreğinde -2,8 milyon TL olan net zarar açıklamışken 2022 yılının ikinci çeyreğinde 191,7 Milyon TL’ye net kar açıklamıştır.
Net kar grafiği aşağıda gözükmektedir. Perakende sektöründe yaklaşık 4,7 milyar TL kar edilmiştir. 3 milyar TL olarak en yüksek net kara sahip olan şirket BİM, 2022 ikinci çeyrekte zarar eden şirket ise Carrefoursa’dır. Moda&Giyim, net karı %1088 arttırmıştır. Teknoloji market 2021 yılının ikinci çeyreğinde zarar açıklarken 2022 yılının ikinci çeyreğinde net kar açıklamıştır. (Grafikteki veriler milyon TL olarak okunmalıdır.)
türk perakendesi 2022 i̇lk yarıyıl kârlılık analizi 41
2021 – 2022 ikinci çeyrek net kar marjlarına baktığımızda,
Gıda market net kar marjı 2021 yılında %2,3 iken 2022 yılında %3,3 gerçekleşmiştir.
Moda&Giyim net kar marjı 2021 yılında %4 iken 2022 yılında %18,4 gerçekleşmiştir.
Teknoloji market net kar marjı 2021 yılında -%0,1 iken 2022 yılında %3,1 gerçekleşmiştir.
Teknsosa net karlılık oranını en fazla arttıran şirketlerdendir.
türk perakendesi 2022 i̇lk yarıyıl kârlılık analizi 42
2022 yılında birinci çeyrek ile ikinci çeyrek karşılaştırması yaptığımızda ise yüzdesel olarak net karını en çok arttıran sektör Giyim & Moda olup yine yüzdesel olarak net karını en çok arttıran şirket Suwen’dir.
Gıda Market sektöründe yüzdesel olarak net karını en az arttıran Carrefoursa iken en çok arttıran Migros olmuştur.
türk perakendesi 2022 i̇lk yarıyıl kârlılık analizi 43
Standart Oranlar
Cari oran, dönen varlıkların kısa vadeli borçları karşılama oranıdır. Likitide oranı, Dönen varlıklardan stoklar düşüldükten sonra kısa vadeli borçları karşılama oranıdır.
Gıda market kategorisine baktığımızda dönen varlıklarla kısa vadeli borçların kapanmadığı görülmektedir. Stoklar düşüldükten sonra ise bu oran iyice azalmaktadır. Aşağıdaki grafikte de görüldüğü üzere dönen varlıkların yaklaşık %75’lik kısmını stoklara bağlamıştır. BİM ise dönen varlıklarının yaklaşık %67’sini stoklara bağlamıştır.
türk perakendesi 2022 i̇lk yarıyıl kârlılık analizi 44
Moda & Giyim kategorisinde ise durum daha iyi gözükmektedir. Dönen varlıklarla kısa vadeli borçlar karşılanabilirken dönen varlıklardan stoklar düşüldüğü zaman kısa vadeli borçlar karşılanamamaktadır. Suwen’in 2022 yılı ikinci çeyrekte hem cari oranı hem de likitide oranını ciddi oranda arttırdığı görülmektedir.
türk perakendesi 2022 i̇lk yarıyıl kârlılık analizi 45
Teknosa’da ise 2022 yılı birinci çeyrek ile ikinci çeyrek ile çok büyük bir fark olmamıştır.
türk perakendesi 2022 i̇lk yarıyıl kârlılık analizi 46
Ciro, brüt kar oranı, net kar oranına göre özet gösterimler ve sonuç
Tüm sektörlerde brüt karlılık benzer oranlarda olup net karlılık şirket stratejisine, operasyonel verimliliğe, iş yapış şekline göre değişiklik göstermektedir. Aşağıdaki grafikte 2022 yılının ikinci çeyreğindeki durum özetlenmiştir. Moda&Giyim hem brüt karlılıkta hem de net karlılıkta diğer sektörlere göre daha iyi konumdadır.
türk perakendesi 2022 i̇lk yarıyıl kârlılık analizi 47
Aşağıdaki grafikte gıda-market 2021 ikinci çeyrek ile 2022 ikinci çeyrek kıyaslamasını görüyoruz. Operasyonel verimlilikte sağladığı avantaj ile 2022 birinci çeyrekte en yüksek net kar marjına sahip şirket BİM’dir.
türk perakendesi 2022 i̇lk yarıyıl kârlılık analizi 48
Aşağıdaki grafikte moda&giyim 2021 ikinci çeyrek ile 2022 ikinci çeyrek kıyaslamasını görüyoruz.
Vakko brüt kar marjını arttırırken aynı zamanda net kar marjını da arttırmıştır.
Suwen, kısmı olarak brüt kar marjını arttırmıştır. Net kar marjını arttırmıştır.
“Klima veya ısıtma açıkken mağaza kapılarınızı kapalı tutun.” Hollanda ticaret organizasyonu Inretail‘in tüm perakendecilerden yapmasını istediği şey bu. Kuruluş, tek bir kuralı savunuyor ve bunun müşterileri caydırmayacağını söylüyor.
Geçtiğimiz günlerde Avrupalı perakendecilerden de benzer adımlar gelmiş ve enerji tasarrufu için mağazaların çalışma saatlerini kısaltacaklarını sizlerle paylaşmıştık.
Mağazalarda enerji tüketimini azaltın
Enerji tasarrufu için tüm dükkanların kapılarını kapalı tutmaları gerekir; bu, yazın klima veya kışın ısıtma açıkken enerji tüketimini azaltır. Hollanda ticaret derneği Inretail, perakendecileri çabaya ortak olmaya çağırıyor: “Bir perakendeci olarak kapınızı açık tutarsanız, o zaman topluma açıklamanız gereken bir şey var” diyor Yönetmen Jan Meerman, kamu yayıncısı NOS’a verdiği bir demeçte.
Organizayon, kapalı bir kapının norm haline gelmesini sağlamak için bir kampanya başlatıyor. Inretail’in kendisi gıda sektörünü değil, gıda dışı perakendeyi temsil etse de, Meerman süpermarketlerin ve gıda mağazalarının da katılmasını umuyor. “Bir dükkanın kapısını kapatıp diğerinin açık tutmasını istemiyoruz. Tek tip bir politika olsa çok daha iyi olurdu” diyor.
Perakendeciler sadece çevre için değil, aynı zamanda maliyet kaygıları nedeniyle de adım atıyorlar. Sektör temsilcisi, perakendecilerin enerji faturalarını azaltmak için zaten mümkün olan her şeyi yaptığını söylüyor. Dükkan sahipleri, örneğin yalıtıma yatırım yaparak daha fazlasını da yapabilirler. Perakendeciler, bunların hükümetin daha fazla teşvik etmesi gereken yatırımlar olduğunu iddia ediyor.
“Müşteriler bunu takdir ediyor”
Wageningen Belediyesi, 2018’den beri mağazalara kapalı kapılarla çalışmalarını tavsiye ediyor. MerkezMüdürü Robert Frijlink, tüketicilerin buna hızla alıştığını ve bu nedenle uzak durmadıklarını açıklıyor. “Buna alışmak birkaç hafta alıyor, sonra müşteri bunu takdir ediyor.”
Hollandalılar (kısmen) Fransa örneğini izliyorlar; Fransa, klima veya ısıtma açıkken kapıların kapalı tutulmasını zorunlu kıldı. Yeni kuralları ihlal eden herkese 600 avroya kadar para cezası verilebilecek. Fransız süpermarketleri, kapanış saatinden önce ve sonra ısıtmayı ve ışıkları kapatmaya karar verdiler. Sektör kuruluşu Comeos, Belçika’da bu tür önlemlerin henüz gündemde olmadığını iddia ediyor.
